Dogoterapia to metoda wykorzystująca odpowiednio przygotowane psy w rehabilitacji osób niepełnosprawnych, jak również dająca wspaniałe efekty w terapii osób samotnych i starszych. 

Dogoterapia jest jedną z najbardziej naturalnych form rehabilitacji. Badania wykazują znakomity wpływ kontaktu z psem na zdrowie i psychikę człowieka. Jest jedną z form zooterapii, którą stosuje się w wielu krajach, głównie w USA. Została zapoczątkowana w 1964 roku przez amerykańskiego psychiatrę dziecięcego Borisa Levisona. 
W naszym kraju dogoterapia obecna jest dopiero od kilku lat.

Dogoterapia to system ćwiczeń i zabaw z psami wspomagający rehabilitację ruchową oraz umysłową dzieci i dorosłych dotkniętych takimi chorobami, jak; autyzm, porażenie mózgowe, upośledzenie umysłowe, niedowład kończyn oraz wieloma innymi. Poprzez terapię kontaktową, czyli zabawy, przytulanie i głaskanie psa, osoby dotknięte niepełnosprawnością dużo szybciej i dokładniej próbują wykonać ćwiczenia. Rozluźnieni, w bezstresowej zabawie zapominają o swoich problemach. Radość i uśmiech jest widoczny na ich twarzach. Tutaj udział psa służy wzmocnieniu rehabilitacji , wszechstronnie oddziałując na psychikę, odczucia i zdrowie dziecka.

Obecność psa - terapeuty podczas zajęć jest bardzo pomocna, chociażby dlatego, że:

- mój pies zawsze akceptuje,
- mój pies nigdy nie zabrania.

Do dogoterapii nadają się psy różnych ras (jednak najczęściej spotykane są: labrador retriever, golden retriever, alaskan malamute, syberian husky, samojed, nowofundland). Powinny spełniać określone warunki. Muszą być odpowiednio przeszkolone, posłuszne, łagodne, zdrowe (systematyczna kontrola weterynaryjna), czyste, tolerancyjne, pewne siebie, akceptujące obcych, a także lubić pieszczoty i chętnie współpracować.

Cele dogoterapii. 

Prowadzenie zajęć z udziałem psa ma na celu między innymi:

- przełamanie bariery lęku przed kontaktem z psem,
- akceptowanie obecności psa w bliskim otoczeniu,
- nawiązanie i pogłębianie kontaktu z psem,
- kształtowanie pozytywnych emocji dziecka,
- pobudzanie zmysłów: wzroku, słuchu, dotyku i węchu,
- koncentrację uwagi,
- rozpoznawanie części ciała człowieka i psa,
- podejmowanie różnych form działań ruchowych w obecności psa i w kontakcie z nim, 
- naukę relaksacji w obecności psa,
- umożliwienie dziecku wykonywanie wybranych czynności pielęgnacyjnych przy psie, 
- jeżeli to możliwe – rozwijanie mowy, wzbogacanie słownictwa oraz nazywanie własnych emocji, 
- wykonywanie czynności porządkowych w kontakcie z psem, - uczenie zasad bezpiecznego postępowania z psem, itp.

Podczas zajęć wykonuje się wiele rodzajów ćwiczeń i zabaw mających służyć podstawowemu celowi dogoterapii: rozwojowi dziecka, pobudzeniu jego zmysłów i pozytywnych emocji.

Korzyści płynące z dogoterapii: 

- przynosi radość i wywołuje uśmiech,
- pozwala rozwijać kontakty społeczne,
- poprawia komunikację,
- pozwala myśleć o czymś innym niż własna osoba, wiek, choroba. 
- stymuluje ruch i aktywność, samodzielność i odpowiedzialność, 
- daje możliwość okazania uczuć,
- wytwarza swoistą więź: człowiek – zwierzę,
- podwyższa pewność siebie, nadaje życiu sens,
- pomaga zdobyć nowych przyjaciół,
- ułatwia przejść przez samotność, chorobę i depresję,
- rozwija funkcje poznawcze, koncentrację uwagi, orientację przestrzenną, 
- uczy samoakceptacji.

Pies terapeuta - dokumenty:

1) Zaświadczenie z egzaminu przeprowadzonego
przez Fundację Dogoterapeutyczną “Właśnie tak” w Bydgoszczy. Pies terapeutyczny jako jedyny w tej edycji oceniony “doskonale”.
2) Świadectwo z egzaminu na Psa Towarzyszącego wydane przez Główną Komisję Szkolenia Psów Związku Kynologicznego w Polsce.
3) Rodowód - Maya jest “bardzo” rasowa, ale ma to małe znaczenie - jest po prostu dobrym psem, który lubi dzieci (z wzajemnością)
4) Zaświadczenie weterynaryjne - Maya jest pod stałą kontrolą lekarza weterynarii co gwarantuje bezpieczeństwo zajęć.

Często zadawane pytania.


Jakie cechy musi posiadać pies terapeuta?

Dobre chęci właściciela psa, to jeszcze nie wszystko, aby pies „stał się” terapeutą. Pies musi być dobrze wyszkolony. Pies terapeuta musi być zdrowy (posiadać aktualne zaświadczenie weterynaryjne). Nie może wykazywać żadnych (!) oznak agresji. Musi być pewny siebie, przewidywalny, posłuszny. Lubić pieszczoty i dotyk. Pozytywnie reagować na nowo poznane osoby. Cierpliwy.

Jakie psy mogą pracować z osobami niepełnosprawnymi?

Nie ma jednej czy dwóch ras specjalnie przeznaczonych do dogoterapii. Spotkałam się z pracującym rottweilerem i owczarkiem niemieckim. Jednak najczęściej spotykane to; labrador retriever, golden retriever, nowofundland, alaskan malamute, syberian husky.

Co to znaczy “Calming Signals”?

Calming Signals – ang. sygnały uspokajające. Sygnały te mają pomóc psu w uniknięciu niebezpieczeństw i problemów, osłabić stres i niepokój, nerwowość, głośne dźwięki i inne nieprzyjemne odczucia. Mogą też być użyte w celu uspokojenia samego siebie. Są to sygnały takie, jak np.; odwracanie głowy, odwracanie się, oblizywanie nosa, zastygnięcie w bezruchu, machanie ogonem, pozycja zapraszająca do zabawy, siadanie, ziewanie, podchodzenie po łuku, wąchanie podłoża i kilka innch. Wiele osób, które obserwowało swoje psy, nauczyło się nie tylko lepiej rozumieć swoich pupuli, ale też im pomagać. Ich wzajemne relacje wyraźnie poprawiły się. (cyt. „Sygnały uspokajające – jak psy unikają konfliktów” Turid Rugaas)

Co oznaczają skróty AAA i AAT?

AAA - Animal Assisted Activities - są to zajęcia z udziałem różnych zwierząt. Polegają one na spotkaniach i zabawach bez ustalonego konkretnego programu. Czas trwania takich zajęć nie jest określony.

AAT - Animal Assisted Therapy – są to zajęcia z udziałem zwierząt, gdzie każdemu uczestnikowi terapii jest wytyczony cel. Postępy rehabilitacji są oceniane i mierzone.

Kiedy i gdzie zaczęto zajęcia dogoterapii?

Po raz pierwszy „terapię z udziałem psa” odnotowano w 1964 roku w Stanach Zjednoczonych. Psychiatra dzięciecy Boris Levison zaobserwował, że jego autystyczni podopieczni, bez najmniejszych trudności, nawiązali kontakt z psem. Od tej pory psy zaczęto wprowadzać do programu rehabilitacji osób niepełnosprawnych.